Tips over bouwen in een groep

Het klinkt avontuurlijk en leuk om met een groep mensen je eigen appartementengebouw vorm te geven en te (laten) bouwen, maar er komt ook veel bij kijken. Het zelf bouwen van je eigen woonhuis is al een hele klus, maar dit proces samen met meerdere huishoudens tegelijk doorlopen, lijkt me nog een grotere uitdaging. Op dinsdagavond 25 augustus organiseert de gemeente een bouwgroepenbijeenkomst. Het doel is om mensen die geïnteresseerd zijn in bouwen in een groep, te informeren over aanpak en aanbod. Wethouder wonen, Laurens Ivens, maakt ook het nieuwe kavelaanbod  bekend en er is een panel met bouwgroepleden om te vertellen over hun ervaringen. Een van hen is Peter Dortwegt, die meedoet aan het CPO-project (dat staat voor Collectief Particulier Opdrachtgeverschap, want zo heet een bouwgroep officieel) Patch22 in Buiksloterham.

Vanuit mijn woonkamer in de Bosrankstraat kijk ik er schuin tegenaan. Het is nog niet af, maar uiteindelijk gaan er circa 20 huishoudens intrekken. Het plan stamt uit 2010, hoogtepuntje crisis dus. Inmiddels is de huizenmarkt in Amsterdam weer ‘booming’, maar een paar jaar geleden was dit heel anders. Niemand leek te weten of en hoe snel de huizenmarkt zou herstellen. Als mede-zelfbouwer was ik daarom nieuwsgierig naar de ervaringen van een bouwgroeplid die ook in de crisisperiode is gestart. Peter wilde wel tijd voor me maken en na twee koffie en een uur verder was ik een stukje wijzer op het gebied van: ’hoe werkt een bouwgroep’.

Ik heb zijn belangrijkste tips hieronder vast samengevat. Als je meer wilt weten, kun je hem dinsdagavond verder ‘bevragen’.

Allereerst: waarom heb je voor Patch22 (een groot houten, duurzaam woon/werkgebouw) in Buiksloterham, Amsterdam-Noord gekozen?

Ik ken Buiksloterham al langer vanwege mijn werk en geloof al jaren in de potentie van Buiksloterham als woon/werkgebied. De keuze voor Patch22 komt door de locatie aan het water (het Johan van Hasseltkanaal; een zijarm van het IJ). Ook spreken de duurzaamheidsambities en uitvoering in hout me aan.

Wanneer en hoe kwam je in contact met het plan?

De eerste kennismaking was bij de presentatie van de plannen bij New Energy Docks, een bedrijfverzamelgebouw dat ik beheer. Dat was in 2010, en daarna heb ik me opgegeven als geïnteresseerde. Het project heeft toen, mede door de crisis, een tijdje stilgelegen. Rond 2013 dook het weer op in verkoopmanifestaties.

Ben je vanaf dag 1 zeker geweest van je deelname?

Nee, nadat ik me had ingeschreven, ben ik ook gaan twijfelen. Niet over het plan, maar over wel of niet kopen. Ik heb mijn inschrijving weer opgezegd, maar kreeg na een half jaar veel spijt. Ik had geluk dat er iemand anders afviel, waardoor ik weer kon instromen.

Zie je de andere leden uit de bouwgroep regelmatig?

Nee, de meeste kenden elkaar ook niet voordat ze met dit proces begonnen. Er zijn een paar collectieve bijeenkomsten geweest en er is een online forum (Basecamp) ingericht waar je vragen kun stellen en informatie kunt delen. Het ontwerp van Patch22 was al ingedeeld in appartementen en daar kon je op inschrijven. Dit voorjaar hopen we het casco opgeleverd te krijgen en kunnen we eindelijk zelf aan de slag met de binnenkant. Ik verwacht dat het contact met de andere leden dan wel intensiever wordt. Om bijvoorbeeld te kijken of je samen kunt inkopen, of door de oprichting van de VVE, waar we nu mee bezig zijn.

Welke tips heb je aan mensen die deelnamen aan een bouwgroep overwegen?

Als je echt wilt profiteren van de vrijheid om je eigen woning zoveel mogelijk zelf vorm te geven, ga dan op tijd, actief op zoek naar informatie. Hoe pro-actiever je bent, hoe meer ruimte je voor jezelf creëert om je eigen plan te trekken.

Het managen van het groepsproces (informeren, faciliteren, inventariseren) is een vak apart. Soms worden die taken opgepakt door de architect en/of bouwgroepleden zelf. Het risico is dat belangen door elkaar kunnen gaan lopen. In het ideale geval stel je daar als toekomstige bewoners een onafhankelijk adviseur voor aan. Dat kun je bijvoorbeeld regelen via de VVE.

Vergeet bij je financiële planning de 21% BTW niet! De bedragen die je geoffreerd krijgt zijn vaak exclusief BTW.

Realiseer je heel goed dat je vooraf geld en tijd moet investeren om het plan te kunnen ontwikkelen. Je moet procescapaciteit in kunnen huren. Alles alleen op eigen inzet en kennis voorbereiden is lastig. Of je moet al die kennis in de groep hebben, maar dan nog kun je die niet eindeloos pro deo inzetten.

Maak goede afspraken over hoe je met elkaar communiceert. Een forum kan handig zijn, maar maak onderscheid tussen hoofd- en bijzaken. Niet alles hoeft in de groep besproken te worden.

Wat valt je tot nu toe het meeste tegen in het hele proces?

De onzekerheid over financiering en start bouw duurden lang. Ik moest veel geduld hebben voordat ik me echt kon committeren.

Wat vind je tot nu toe het leukst?

Dat je een eigen indelingsplan kunt maken en daarom heel bewust gaat nadenken over hoe je wilt wonen en leven.

Zou je het nog een keer doen? 

Ja hoor. Ik vind het leuk om er mee bezig te zijn.

Tot slot: wat verwacht je van Buiksloterham als woonwijk?

Met wonen in Buiksloterham kies ik bewust voor de stad. De aankomende paar jaar gaat dit gebied zich heel hard ontwikkelen op aantal locaties: kavel 20 (aan de Ridderspoorweg tegenover de rode boot), kop Distel- en Grasweg (Byuiksloterham & Co), Vrije Kade. Dan verwacht ik even stilstand. Daarna volgen een paar plekken die lastiger te ontwikkelen zijn i.v.m vervuiling. Op den duur kan dit deel van Amsterdam zich ontwikkelen tot een soort Uptown Amsterdam, zeker als de verbinding met het huidige centrum door de Noord-Zuidlijn en de eventuele brug wordt verbeterd.

Je bent zelf een van de initiatiefnemers van de ontwikkeling van Buiksloterham als ‘living lab’ voor een circulaire stad: ‘Een plek waar experiment, onderzoek, cultuur en innovatie actief wordt aangemoedigd en toegepast met de ambitie om een duurzame en circulaire wijk neer te zitten.’ Wat betekent dit voor toekomstige bewoners?

Als je een duurzame, circulaire stad nastreeft, moet je nadenken over hoge betrokkenheid van bewoners en bedrijven. Dat betekent een beperking van de anonimiteit en dat kan alleen als er een hoge mate van zeggenschap en ruimte voor eigen initiatief en businessmodellen wordt geboden. Via de website Buiksloterham.nl willen we een platform bieden aan (nieuwe) bewoners. Daarnaast denken we na over de organisatie. Misschien dat de toekomstige VVE’s van de nieuwe woongebouwen er een nieuwe rol bij moeten krijgen. Zodat besturen ook onderling fysiek en virtueel samenkomen. Als een soort buurtvereniging 2.0, om zaken die op wijkniveau spelen samen op te pakken.

Patch22  in aanbouw, 24 aug 2015

Patch22 in aanbouw, 24 aug 2015

Ontwerp Patch22

Ontwerp Patch22

 

Comments are closed.